U treft door de hele toolkit tips aan. We hebben hier alle tips voor u gebundeld.

Werk projectmatig

Door planmatig en projectmatig te werk te gaan kan veel winst worden geboekt. Een grondige analyse van 'het probleem' dat wordt aangepakt en het strategische betrekken van externe partners kan een stevig fundament vormen. Een scherpe formulering van doelstellingen gecombineerd met tactische combinatie van methoden en activiteiten brengt succes ook dichterbij. Uit verschillende analyses van praktijkvoorbeelden komen de volgende aanbevelingen:

• Analyseer eerst hoe doelgroepen gemotiveerd kunnen worden.
• Sluit aan op de belevingswereld van doelgroepen.
• Werk samen met goede partners.
• Speel in op agenda's van projectpartners en doelgroepen.
• Benut mogelijkheden voor publiciteit.
• Zorg voor continuïteit.
• Volg een projectmatige aanpak.

Ken uw doelgroep

Van uw doelgroep kunt u niet genoeg weten. Probeer voor u begint antwoord te krijgen op de volgende vragen:

• Wat is het huidige kennisniveau ten aanzien van het thema en welke houding heeft de doelgroep? Welke waarden spelen een rol?
• Welke belangen heeft de doelgroep ten aanzien van het thema?
• Welke opinieleiders zijn voor de doelgroep belangrijk?
• Welke relatie hebben uw organisatie en projectpartners met de doelgroep?
• Hoe kijkt de doelgroep tegen uw organisatie en de projectpartners aan?
• Welke communicatiekanalen gebruikt de doelgroep? Denk aan bijvoorbaald bladen en verenigingen.

Formuleer een krachtige boodschap

• U moet de kern van de boodschap in enkele trefwoorden kunnen omschrijven. Immers, iedereen wordt overspoeld met communicatie. De boodschap moet interessant, verrassend en spannend genoeg zijn.
• De boodschap kan het beste positief geformuleerd worden; deze geeft niet aan hoe het 'niet' moet, maar juist hoe het wél kan.
• Van essentieel belang: de boodschap moet aansluiten op de doelgroep (belangen, kennis, houding en gedrag).

Voer een pre-test uit

• U kent uw onderwerp als geen ander. Dat kan ook een handicap zijn. Want kijkt uw doelgroep net zo tegen het onderwerp aan? Waarschijnlijk niet. Dus voer altijd een pre-test of zogenaamde 'disaster-check' uit: enkele personen die niet betrokken zijn bij het project en het communicatiemiddel (schone lei) confronteren met de boodschap om te achterhalen of deze wordt begrepen en of deze het gewenste effect heeft.
• Indien u zelf de pre-test uitvoert, is het goed om te beseffen dat een direct betrokken interviewer de antwoorden van respondenten onbewust kan beïnvloeden. Bijvoorbeeld doordat duidelijk is dat u zelf zeer enthousiast bent.

Evalueer: leer van uw ervaring

• Bedenk in een vroeg stadium welke effecten u wilt meten op welke manier. Geeft u een presentatie? Zorg dat u weet hoeveel mensen aanwezig zijn en laat een korte vragenlijst invullen.
• Indien u een website heeft, zorg dan dat u 'de teller' aanzet. Webstatistieken geven inzicht in aantallen bezoekers en pageviews.
• Gebruik de resultaten in de communicatie en feedback naar de doelgroepen en belanghebbenden. Daarnaast kan deze informatie worden ingezet voor het werven van leden en nieuw op te zetten projecten en voor publiciteit.

Presentatie

• Weet wie er in de zaal zitten. Zijn het buurtbewoners die een avond bijwonen over activiteiten in de wijk? Scholieren die op zoek zijn naar onderwerpen voor een werkstuk?
• Bedenk wat het publiek interessant vindt aan uw project. Diep dat in uw presentatie verder uit.
• Hoe dichter u bij het publiek blijft, hoe interessanter ze het vinden.
• Bedenk vooraf de kern van de boodschap. Wat moet het publiek in ieder geval onthouden?
• Kijk uw publiek aan, neem de hele zaal mee in uw blikveld.
• Gebruik steekwoorden op papier of op kaartjes.

Posters

• Een poster moet in één totaalbeeld de kernboodschap weergeven. Eenvoud is hiervoor vereist. Bedenk ook dat door een goede visualisatie de tekst meer kracht krijgt: "beelden zeggen meer dan duizend woorden".
• Een bekende truc is confronteren. Met dit laatste is de poster of het affiche zo opvallend (qua beeld en of tekst) dat deze 'stopkracht' heeft naar de doelgroep.
• Houd rekening met de plek waar de poster/affiche hangt.

Bezint voor u begint

• Vermijd de valkuil om communicatiemiddelen te selecteren en in te vullen vóórdat u het project goed doordacht hebt. Indien het doel niet duidelijk is, u de doelgroep niet goed kent of een 'verkeerde' strategie volgt, kunnen uw inspanningen onvoldoende of zelfs averechts effect hebben.

Combineer persoonlijke en massamediale aanpak

• Persoonlijk contact, enthousiasme en 'hart voor de zaak' zijn belangrijke troeven voor succes.
• Een mix van middelen is meestal effectief: bijvoorbeeld een persbericht gecombineerd met een bijeenkomst, een presentatie en nazorg door telefonisch en e-mail contact. 

Persberichten

• Stuur niet alleen lukraak persberichten in het rond. Selecteer eerst de media die uw doelgroep bereiken. Indien deze ook een raakvlak hebben met het thema waarover u wilt communiceren, is de kans op succes groter.
• Neem persoonlijk contact op met redacties om de interesse te peilen en een persbericht aan te kondigen. Bel na om te checken of er behoefte is aan meer informatie.
• Zorg ervoor dat er ook digitaal beeldmateriaal is, bijvoorbeeld een foto van het project en een logo van uw organisatie. Journalisten zoeken 'een praatje en een plaatje'.

Interview

• Maak afspraken. U kunt de journalist bij interviews die niet live zijn vragen het stuk voor publicatie of uitzending eerste naar u toe te sturen, zodat de inhoud op correcte weergave kunt controleren. Als u niet correct wordt geciteerd kunt u toestemming tot publicatie weigeren. Als u bij nader inzien uw reactie liever anders verwoord ziet dan kunt om wijziging verzoeken.
• Als u een fout maakt kunnen de opnames worden overgedaan. Geef wel helder aan dat u uw antwoord opnieuw formuleert. Ook de zender is erbij gebaat dat het een goede uitzending wordt.
• Oefen! Doe een rollenspel samen met collega's. Laat hen de vragen stellen en bepaal met elkaar het beste antwoord.
• Herhaal gerust uw kernboodschap een aantal keren. De interviewer kan dan de meest geschikte versie gebruiken.

Persconferentie

• Wees voorbereid: zorg dat er voor crisissituaties een draaiboek is voor het snel afroepen en organiseren van een persconferentie.
• Check de dag en tijd vooraf. Om te voorkomen dat uw persconferentie ondersneeuwt onder andere evenementen en persmomenten is het verstandig om altijd even een check te doen wat er op dat tijdstip gepland staat en hoeveel aandacht dit zal opeisen.
• Controleer het effect. Onderzoek wat uw persconferentie oplevert. U leert daarmee veel over de perceptie die leeft onder journalisten omtrent uw onderwerp. Vraag journalisten bij gelegenheid wat ze van de persconferentie vonden en wat je in hun ogen kunt verbeteren.
• Stel een persmap samen met informatie, foto's en illustratiemateriaal.
• Zorg voor een programma en een lijstje van de sprekers. Geef aan wie de woordvoerders zijn naar de pers (contactgegevens telefoon, mail etc.).
• Koppel een beloning aan daadwerkelijke komst van een journalist. Bijvoorbeeld de overhandiging van een boek, of beloof aantrekkelijke informatie (bijv. foto's) mee te geven.

Brochure

• Laat de tekst controleren. Zelf heeft u vaak te weinig afstand tot de tekst om op de details te letten. Laat een concept pre-testen.
• Laat een tekst een nachtje liggen. Een tweede of zelfs derde lezing levert vaak weer formuleringen op.
• Houd bij het schrijven uw doelstellingen in het 'achterhoofd' en de belevingswereld van de lezer in het 'voorhoofd'.

Debat

Voor een geslaagd debat bestaat geen panklaar recept. Wel zijn er ingrediënten in de vorm van tips en trucs die de kans op succesvol debatteren vergroten.

• Gebruik persoonlijke ervaringen. Argumenten gebaseerd op eigen ervaringen zijn niet in twijfel te trekken. Daarmee ontneem je je opponenten, die zo'n eigen ervaring niet hebben, feitelijk het recht van spreken. Natuurlijk moet je wel oppassen dat je jouw persoonlijke ervaring of waarneming ten onrechte als algemeen geldend presenteert.
• Gebruik beeldende taal. Beeldspraak kan sterk bijdragen aan uw overtuigingskracht. Voorbeelden maken bij mensen inzichtelijk wat u bedoelt. Vergelijkingen kunnen een ingewikkelde zaak een stuk eenvoudiger maken.
• Overdrijven mag. Door overdrijving wordt de nuance vaak weliswaar gemist, maar wordt de stelling vaak treffender verdedigd of aangevallen. "We willen uiteindelijk allemaal hetzelfde? Daar zijn we het toch met zijn allen over eens?"
• Dwing de opponent tot een keuze. Uw opponent een zwart-wit-stelling voorleggen wil nog wel eens goed werken. Je dwingt de opponent tot een ongenuanceerde keuze, die zijn of haar standpunt niet per se hoeft te ondersteunen.